26-12-2023, 09:24 | Dondurulmuş Rusiya aktivlərinin çoxu avrodadır - Moskvanın “dollara zərbə” iddiası

Aİ 2027-ci ilə qədər Rusiyanın dondurulmuş aktivlərinin təkrar investisiyasından gəlir şəklində təxminən 15 milyard avro toplamaq niyyətindədir

Rusiyanın dondurulmuş aktivlərindən Ukraynanın nəfinə istifadə olunması məsələsi getdikcə daha çox reallığa çevrilir. Britaniyanın "Financial Times" (FT) qəzetinin yazdığına görə, Böyük Yeddilik(G7) ölkələri son həftələrdə dondurulmuş Rusiya aktivlərinin bir hissəsinin müsadirəsi ilə bağlı danışıqları intensivləşdiriblər.

Nəşr yazır ki, buna Avropa İttifaqının Ukraynaya 50 milyard avro dəyərində dördillik dəstək proqramının qəbul edilməməsi, həmçinin ABŞ Konqresində Ukraynaya hərbi yardımla bağlı hələ də qərar verilməməsi səbəb olub. Hər iki mərkəzdə dondurulmuş Rusiya aktivlərinin bir hissəsinin Ukraynaya transferini “alternativ maliyyə mənbəyi” kimi görməyə başlayıblar. İddia olunur ki, ABŞ nümayəndələri bu məsələdə gözlənilmədən qətiyyətli mövqe tutaraq, aktivlərin “beynəlxalq hüquqa uyğun olaraq” müsadirə edilməsinin bir yolunun olduğunu və problemin yaxın vaxtlarda həllinə ehtiyac olduğunu bəyan ediblər.

"Financial Times"ın əldə etdiyi və ABŞ-ın müzakirə üçün G7 dövlətlərinin digər nümayəndələrinə təqdim etdiyi sənəddə bildirilir: “G7 üzvləri və müharibədən daha çox təsirlənən digər ölkələr Rusiyanı təcavüzü dayandırmağa məcbur etmək üçün əks tədbir kimi Rusiyanın suveren aktivlərini müsadirə edə bilər” .

Bundan əvvəl Böyük Britaniya Xarici İşlər Nazirliyinin rəhbəri və Böyük Britaniyanın keçmiş baş naziri (2010-2016) Devid Kemeron ölkə parlamentində çıxış edərək Rusiyaya məxsus vəsaitlərin müsadirə olunmasının Ukraynaya köçürülməsinin qanuni yolunun mövcudluğuna əmin olduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, “xüsusi vaxtlar xüsusi həllər tələb edir”. Nazirin sözlərinə görə, belə bir addım investorları qorxutmaqla G7 ölkələrinin iqtisadiyyatına zərər verməyəcək.

Davam edən müzakirələrdə iştirak edən avropalı diplomat FT-yə deyib: “Biz Ukraynanı istənilən formada pulla təmin etmək üçün bir yol tapmalıyıq. Getdikcə daha çox ölkə bu aktivlərə diqqət yetirir və onların hələ də işə yaramadan saxlandığına təəccüblənirlər” .

“The New York Times”ın (NYT) mənbələrə istinadən yazdığına görə, artıq ABŞ prezidenti Baydenin administrasiyası ABŞ-ın müttəfiqləri ilə Rusiya Mərkəzi Bankının təxminən 300 milyard dollar məbləğində dondurulmuş aktivlərinin istifadəsi ilə bağlı təcili danışıqlara başlayıb. Məqsəd maliyyə dəstəyinin zəifləməsi fonunda bu vəsaitlərdən Ukraynaya hərbi yardım üçün istifadə etməkdir.

Noyabr ayında ABŞ Konqresinin Nümayəndələr Palatasının Xarici Əlaqələr Komitəsi Rusiyanın dondurulmuş aktivlərinin Ukraynaya yardım məqsədilə istifadəsini nəzərdə tutan qanun layihəsini səs çoxluğu ilə təsdiqləyib.

Sənəddə deyilir: “Dövlət katibinə Rusiya Federasiyası Mərkəzi Bankından müsadirə edilmiş aktivlərdən və Rusiya Federasiyasının digər suveren aktivlərindən istifadə etməklə, Ukraynaya əlavə yardım göstərmək, habelə digər məqsədlər üçün icazə vermək səlahiyyəti tanınır.

Bu, qanun qəbul edildiyi təqdirdə dövlət katibi ABŞ Beynəlxalq İnkişaf Agentliyi ilə birlikdə qanunun qüvvəyə minməsindən sonra 180 gün ərzində Konqresin müvafiq komitələrinə “Ukraynaya yenidənqurma, təhlükəsizlik və humanitar yardım üçün ən aktual ehtiyacların qiymətləndirilməsini” təqdim etməlidir".

Sənəddə qeyd olunur ki, müsadirə olunan vəsaitlər Ukraynaya Dəstək Fondunda toplanır və “zərurət yaranarsa, müsadirə edilmiş Rusiyanın suveren aktivlərindən əldə edilən mülkiyyət və gəlirlər (...) ABŞ hökumətinə verilir”.

Lakin indi ABŞ hakimiyyəti G7 ölkələri ilə birlikdə Rusiya pullarından istifadə etmək üçün mövcud mexanizmlərdən və səlahiyyətlərdən istifadə etməyin mümkün olub-olmadığını öyrənmək qərarına gəlib və ya Konqresdən belə bir addıma icazə verməyi xahiş etməli olub-olmaması barədə qərar qəbul edib. NYT qeyd edir ki, Konqresdə bu cür tədbirlərə dəstək artır.

FT-nin tanış olduğu Avropa Komissiyasının sənədinə görə, keçən il Rusiya Mərkəzi Bankının 260 milyard avroluq aktivi G7 ölkələrində, Aİ və Avstraliyada yerləşirdi. Bu məbləğin əsas hissəsi Aİ-də olub - təxminən 210 milyard avro. ABŞ cəmi 5 milyard dolları dondurub. Avropada bloklanan aktivlərin təxminən 191 milyard avrosu beynəlxalq depozitari “Euroclear”da saxlanılır.

“Euroclear” 2023-cü ilin doqquz ayı ərzində Rusiyanın dondurulmuş aktivlərinin investisiyasından faiz gəliri şəklində təxminən 3 milyard avro gəlir əldə edib. Depozitarinin yaydığı hesabata əsasən belə yüksək gəlir iki amillə şərtlənir: yüksək faiz dərəcələri və “Euroclear” tərəfindən yatırılan nağd pulun məbləği.

“Euroclear” antiRusiya sanksiyalarına məruz qalan nağd pul qalıqlarının valyuta strukturunu təqdim edib: 63 faiz avro, 16 faiz funt sterlinq, 8 faiz ABŞ dolları, 9 faiz Kanada dolları, 3 faiz Avstraliya dolları, 1 faiz digər valyutalar. Müqayisə üçün qeyd edək ki, “Euroclear” hesablarındakı “adi” nağd pul qalıqlarının strukturu belədir: 50 faiz ABŞ dolları, 27 faiz Avro, 2 faiz Avstraliya dolları, 1 faiz Kanada dolları və 12 faiz digər valyutalarda.

Avropa İttifaqı Rusiya aktivlərindən Ukraynaya dəstək üçün istifadəni hüquqi baxımdan qanuni hala gətirməklə həyata keçirməyə üstünlük verir. Avropa İttifaqı Rusiyanın dondurulmuş aktivlərinin yenidən investisiyasından əldə edilən gəlirdən istifadə sxemi hazırlayıb və sonra onu Kiyevə göndərmək niyyətindədir. Musavat.com xəbər verir ki, bu barədə Avropa Komissiyasının müvafiq sənəd layihəsini nəzərdən keçirən Bloomberg agentliyi məlumat yayıb.

Təklifə əsasən Ukraynaya yardım üçün hansı vəsaitlərdən istifadə olunacağı müəyyən ediləcək. Sonra (ilk addım) bu aktivlərlə bağlı fəaliyyət qaydası hazırlanacaq: “Xərclər çıxıldıqdan və milli vergilər ödənildikdən sonra əldə edilmiş mənfəət nizamnamə kapitalı və risklərin idarə edilməsi tələblərinə uyğun olaraq dəqiq müəyyən ediləcək və Ukraynaya verilməsi üçün uçota alınacaq”.

Agentliyin məlumatına görə, təkliflər arasında bu aktivləri saxlayan qurumları hüquqi risklərdən və təqiblərdən qorumaq, habelə kiçik məbləğdə olan qiymətli kağızların mərkəzi depozitarlarını məsuliyyətdən azad etməklə bağlı tövsiyələr var.

İkinci addım dondurulmuş vəsaitlərdən əldə edilən xalis gəlirin 2024-2027-ci illər üçün Aİ büdcəsinə köçürülməsini nəzərdə tutur. Sənədə əsasən, Aİ 2027-ci ilə qədər Rusiyanın dondurulmuş aktivlərinin təkrar investisiyasından gəlir şəklində təxminən 15 milyard avro toplamaq niyyətindədir. Belə aktivlərin ən böyük həcmi - 191 milyard avro Belçikadakı beynəlxalq “Euroclear” platformasında bloklanıb.

G7-nin belə bir “sürpriz tədbiri” dəstəkləməsinə baxmayaraq, Aİ Avropa Mərkəzi Bankı, Beynəlxalq Valyuta Fondu və bir sıra üzv dövlətlərin bu addımların hüquqi və maliyyə nəticələri ilə bağlı ifadə etdiyi narahatlıqları nəzərə alaraq, planları tədricən həyata keçirir. Eyni zamanda, AK sənədində “dondurulmuş aktivlərdən əldə edilən gəlirin Rusiyaya aid olmadığı və onun mülkiyyəti olmadığı açıq-aydın göstərilir, çünki onlar əsas hərəkətsizləşdirilmiş fondların özündən fərqlənirlər”.

Rusiya tərəfi aktivlərin Ukraynaya verilməsinə kəskin etiraz bildirir. Rusiya maliyyə naziri Anton Siluanov Qərbə xəbərdarlıq edib ki, Rusiya aktivlərinin müsadirə edilməsi barədə qərar qəbul edilərsə, Moskvadan “simmetrik cavab” gələcək: “Rusiya belə bir addıma ”dost olmayan" ölkələrdən xarici kontragentlər qarşısında qiymətli kağızlar və dividendlər üzrə öhdəliklərin saxlanıldığı C hesablarından vəsait çıxarmaqla cavab verəcək".

Rusiya Federasiya Şurasının vitse-spikeri Konstantin Koşaçev isə iddia edir ki, Qərbin dondurulmuş Rusiya aktivlərini Ukraynaya verməsi dünyada maliyyə böhranına səbəb olacaq: “Bayden administrasiyasının növbəti dəli təşəbbüsü Rusiya Federasiyasının Mərkəzi Bankının dondurulmuş aktivlərini silmək və bu vəsaiti Ukraynaya göndərməkdir. Nəticədə hər kəs itirəcək”.

Avropada Rusiyaya bağlılığı ilə tanınan bəzi iqtisadçılar da aktivlərin Ukraynaya verilməsinin dollara zərbə vuracağını iddia edirlər. İqtisadiyyat üzrə Nobel mükafatı laureatı, Yel Universitetinin professoru Robert Şiller İtaliyanın “La Repubblica” qəzetinə müsahibəsində bildirib ki, dondurulmuş Rusiya aktivlərindən Ukraynaya kömək etmək üçün istifadə “indiki dolların üstünlük təşkil etdiyi sistem üçün kataklizm” ola bilər və insanları başqa valyutalarda yığıma keçməyə təşviq edə bilər: “Mən özümü inandıra bilmirəm ki, bu (Rusiya aktivlərinin müsadirəsi-red.) düzgün yoldur. Bunun Rusiya lideri üçün Ukraynada baş verənlərin proksi müharibə olduğunu təsdiqləməsi ilə yanaşı, paradoksal olaraq Amerikaya və bütün Qərbə qarşı çevrilə bilər”.

Şiller qeyd edir ki, Rusiya kimi əmanətlərini dollara çevirən və “onları Sem dayının bacarıqlı əllərinə həvalə edən” onlarla ölkəyə hansı mesajın göndəriləcəyi maraq doğurur: “Əgər Amerika bu gün Rusiyaya bunu etsə, sabah bunu hər kəsə edə bilər. Bu, dolları əhatə edən təhlükəsizlik aurasını məhv edəcək və bir çoxlarının Çindən tutmuş inkişaf etməkdə olan ölkələrə, hətta Rusiyanın özündən də getdikcə daha çox arxayınlaşdığı de-dollarizasiyaya doğru ilk addım olacaq”.

Rusiya aktivlərinin Ukrayna üçün sərf olunması Rusiyanın qonşu ölkəyə işğalçı hücumundan dərhal sonra gündəmə gətirilib. İndiyədək Avropa və ABŞ-da prosesin tənzimlənməsi üçün hüquqi mexanizmlərin hazırlanması istiqamətində real addımlar atılmayıb. Lakin belə görünür ki, Ukraynanı dəstəkləmək üçün vəsait probleminin kəskinləşməsi hər iki mərkəzdə hüquqi bazanın formalaşdırılması prosesini sürətləndirir. Belə bir bazanın formalaşdırılması halında Rusiya aktivlərindən onun dağıtdığı ölkə üçün istifadə olunmasının ən böyük nəticəsi işğalçılığa hazırlaşan digər ölkələr üçün çəkindirici faktora çevrilməsi ola bilər...

Dünya SAKİT,
“Yeni Müsavat”

26-12-2023, 07:41 | Ceyhun Bayramov Prezidentin xarici diplomatı necə susdurmasından danışdı - VİDEO

Xarici işlər naziri Ceyhun Bayramov AzTV-yə müsahibəsində xarici nümayəndə heyəti ilə danışıqlar prosesində yaşanan maraqlı məqamlardan birini açıqlayıb.

Respublica.Az xəbər verir ki, XİN rəhbəri bu danışıqların birində Prezident İlham Əliyevin Azərbaycan qarşı ikili standartlar sərgiləyən xarici diplomatı necə susdurmasından söz açıb.

"Danışıq ingilis dilində idi. Amma cənab Prezidentin dediyini Azərbaycan dilinə tərcümə etsək, bu ifadə "Siz etdiyiniz ikili standartların dərsliyidir" idi. Mənə çox maraqlı idi ki, bu məqamda reaksiya, izahat necə olacaq. Qısa zamanda gördüm ki, sükut... Heç bir kontur-arqument gətirilmədi" - nazir deyib.

Daha ətraflı videoda:

Respublica.Az

26-12-2023, 06:34 | Prezidentdən “2024 - Yaşıl dünya naminə həmrəylik ili” ilə bağlı paylaşım - FOTO

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev "2024 - Yaşıl dünya naminə həmrəylik ili" ilə əlaqədar sosial şəbəkə hesablarında paylaşım edib.

Respublica.Az həmin paylaşımı təqdim edir.

Respublica.Az

Məqaləyə dair fotomateriallar:

25-12-2023, 12:03 | İlham Əliyev Türkiyə ilə imzalanmış sazişi təsdiqlədi

Prezident İlham Əliyev "Azərbaycan Respublikası Hökuməti ilə Türkiyə Respublikası Hökuməti arasında mədəniyyət sahəsində əməkdaşlığa dair Saziş"in təsdiq edilməsi haqqında fərman imzalayıb.

Respublica.Az AZƏRTAC-a istinadən bildirir ki, fərmana əsasən, 2023-cü il noyabrın 13-də Ankara şəhərində imzalanmış "Azərbaycan Respublikası Hökuməti ilə Türkiyə Respublikası Hökuməti arasında mədəniyyət sahəsində əməkdaşlığa dair Saziş" təsdiq edilib.

Bu fərmanda göstərilən saziş qüvvəyə mindikdən sonra Mədəniyyət Nazirliyi onun müddəalarının həyata keçirilməsini təmin etməlidir.

Xarici İşlər Nazirliyi sazişin qüvvəyə minməsi üçün zəruri olan dövlətdaxili prosedurların yerinə yetirildiyi barədə Türkiyə Respublikası Hökumətinə bildiriş göndərməlidir.

Respublica.Az

25-12-2023, 05:51 | Zəfər və rifah siyasətinin təntənəsi

Təcavüzkar Ermənistanın hökumət başçısının onun üçün sırf kapitulyasiya sənədi olan bəyanata Rusiya Prezidenti Vladimir Putin və Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevlə bərabər imza atması dünya hərb tarixinə düşən möhtəşəm qələbələr sırasında yeni bir səhifə təşkil edir. Ərazilərimizin 20 faizini qəsb etmiş nankor qonşularımızın 30 ildən bəri orada möhkəmlənərək sülhyaratma prosesindən hər vasitə ilə yayınmasının və status-kvonu dəyişməz saxlamaq cəhdlərinin, nəhayət, tam iflasa uğraması Azərbaycanın ilbəil artan siyasi, iqtisadi və hərbi qüdrətinin parlaq nümayişi oldu.
Bəli, böyük zəka, güc və cəsarət amillərinin birgə təzahürü olan ildırımsürətli əks-hücum əməliyyatları sayəsində qısa müddətdə Füzuli, Cəbrayıl, Zəngilan, Qubadlı və Şuşa kimi 5 şəhərin, neçə-neçə qəsəbənin, 300-ə qədər kəndin və bir çox mühüm strateji yüksəkliklərin azad olunması, ermənilərin özlərinin də etiraf etdikləri kimi, onların canlı qüvvə və hərbi texnikasının kütləvi məhvi, ehtiyat sarıdan isə son dərəcə çıxılmaz duruma düşərək itkilərin yerini doldura bilməmələri Azərbaycan Ordusunun qələbəsini labüd etmişdir.
Böyük qələbə ona doğru keçib gəldiyimiz keşməkeşli yolun, məhz ulu öndər Heydər Əliyevin uzaqgörən siyasətinin, unudulmaz dahi şəxsiyyətin yaratdığı möhkəm bazisin əsasında bərqərar olduğu, möhtərəm Prezidentimiz İlham Əliyevin inamla həyata keçirdiyi ictimai-siyasi, sosial-iqtisadi inkişaf konsepsiyası sayəsində davamlı surətdə möhkəmləndiyi qənaətini bir daha təsdiqləmiş oldu. 1993-cü ildə xalqın təkidli tələbi ilə siyasi hakimiyyətə qayıdan ümummilli lider ilk gündən dərin düşünülmüş mühüm tarixi addımlar atmaqla Azərbaycanda möhkəm ictimai-siyasi sabitlik yaratmış, onu birdəfəlik məhvolma təhlükəsindən xilas etmişdir. Məhz, Heydər Əliyevin rəhbərliyi ilə hələ yenicə formalaşan silahlı qüvvələrimiz uğurlu Horadiz əməliyyatı sayəsində 1994-cü il yanvarın 5-də oranı düşməndən geri almış, daha sonra 22 kəndi də işğaldan qurtarmışdır. Bu qələbələr 1994-cü ilin may ayında cəbhədə atəşkəs rejiminin tətbiqini zəruri etmişdir. Həmin ilin sentyabr ayında isə Bakıda karbohidrogen ehtiyatlarının birgə istismarına dair "Əsrin müqaviləsi"nin imzalanması öz qurtuluşuna qovuşmuş Azərbaycanın dirçəliş və inkişaf yoluna çıxmasını, başqa sözlə desək, dövlət müstəqilliyimizin əbədi, sarsılmaz və dönməz olmasını təmin etmişdir.
Böyük qələbəni döyüş meydanlarında Azərbaycan əsgərləri - Azərbaycan gəncləri qazanmışlar. Ölkəmizin inkişafında gənclərin rolunu yüksək dəyərləndirən ulu öndər 1999-cu ildə Azərbaycan gənclərinin ikinci forumundakı nitqində bu barədə fikirlərini böyük inamla ifadə etmişdir: "Vətənpərvər gəncliyi olan xalqımızın daha böyük, daha parlaq gələcəyi var. Ona görə də Azərbaycanı, Azərbaycan dövlətçiliyini yaşatmaq, onu qüdrətli etmək üçün siz, yüksək amallı Azərbaycan gəncləri daim hazır olmalısınız", - deyən ümummilli lider gəncləri ərazi bütövlüyümüzü təmin edəcək böyük qüvvə kimi görürdü. Hələ sovet dövründə Bakıda ali ümumqoşun komandirləri məktəbinin fəaliyyət göstərməsi, C.Naxçıvanski adına hərbi liseyin yaradılması ölkənin müdafiə qabiliyyətinin gücləndirilməsində, gələcək qəhrəmanların yetişib formalaşmasında mühüm rol oynamışdır. Bugünkü möhtəşəm qələbənin təməlində bu amillərin rolu danılmazdır.
Dünyada "Əsgərlər qazanır, dövlət rəhbərləri ona öz imzaları ilə möhür vururlar" şəklində işlənən bir ifadə var. Tarixin müxtəlif dövrlərində özünü göstərən belə bir hadisəni bu dəfə məhz Azərbaycan Ordusu təkrarladı. Bu, hərbi qələbənin diplomatik sənəd üzərinə qətiyyətlə daşınması deməkdir. Özü də bu sənədlə Azərbaycanın dövlət müstəqilliyini elan etdiyi vaxtdan bəri ilk dəfədir ki, özünün BMT tərəfindən tanınmış bütün ərazisində ölkəmizin suverenliyini təmin edən konstitusion haqları bərpa olunur.
Böyük qələbə heç də birdən-birə əldə edilməmişdir. Buna qədər də rəşadətli ordumuz dəfələrlə xalqımıza qələbə sevincini dadızdırmışdır. 2016-cı ilin tarixi Aprel döyüşləri - Böyük Qayıdışın başlanğıcı kimi yaddaşlara həkk olunmuşdur. Azərbaycan və Ermənistan silahlı qüvvələrinin arasında atəşkəs sazişi imzalandıqdan sonrakı dövrdə ilk şiddətli döyüşlər kimi tarixə düşmüş bu qarşıdurma bizim ordumuzun parlaq qələbəsi ilə sonuclanmışdır. Əsgər və zabitlərimizin qəhrəmanlığı sayəsində Tərtər rayonunun Talış kəndi ətrafındakı yüksəkliklər və Seysulan kəndi, Cəbrayıl rayonunun strateji əhəmiyyət daşıyan Lələ təpə yüksəkliyi və Cocuq Mərcanlı, Goranboy rayonunun Gülüstan kəndi, Tərtər rayonunun Qazaxlar kəndi və Madagiz kəndi istiqamətində yollar düşməndən azad olunmuşdur. 2018-ci ildə isə uğurlu hərbi əməliyyatlar nəticəsində Naxçıvan ərazisində, Sədərək rayonundakı Günnüt kəndi, Qızıl Qaya və Xunut yüksəkliyi və ətrafı ordumuzun nəzarətinə keçmişdir. Düşmənlə üz-üzə olan rayonun Heydərabad qəsəbəsində yerləşən ərazi 30 il sonra əkin dövriyyəsinə qatılmış, xalqın Böyük qələbəyə inamı daha da artmışdır. Bir il sonra Babakər dağı istiqamətində uğurlar əldə edilib. Yəni müharibədə mənəvi-psixoloji üstünlük beləcə zərrə-zərrə əldə olunur, Ermənistan ordusunun məğlubedilməzliyi barədə yaradılan mif dağılırdı.
Birgə bəyanatın bir özəlliyi də ondadır ki, Sovet İttifaqı dağılandan sonra Gürcüstan, Ukrayna, Moldova və digər dövlətlərdən fərqli, ilk dəfə olaraq, məhz Azərbaycan öz ərazi bütövlüyünü təmin edən bir sənədi dünyanın gözü qarşısında Rusiya lideri ilə imzalamağı bacardı. İkinci Dünya müharibəsindən sonra bir dövlətin qələbə qazanmasına - digərinin təslimçiliyinə dair məhz bu şəkildə anlaşma nə yaxın Şərqdə, nə də digər regionlarda olmayıb. Həmçinin Azərbaycan-Rusiya, Türkiyə-Rusiya strateji balansı bizi müxtəlif güclərin sazişi pozması cəhdlərindən sığortalayır.
BMT Təhlükəsizlik Şurasının məlum qətnamələri 27 il idi ki, kağız üzərində qalırdı. Beynəlxalq hüququn tələbləri yerinə yetirilmirdi. Azərbaycan ərazilərinin boşaldılması Ermənistandan tələb olunmurdu. Münaqişənin həlli üzrə yaradılmış ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədrləri bir növ fəaliyyətsiz idilər. Onların bəziləri həmsədrlik statusuna uyğun gəlməyən mövqe tuturdular.
Müzəffər Azərbaycan ordusu BMT TŞ-nın, ATƏT-in 28 ilə edə bilmədiklərini cəmi 44 günə gerçəkləşdirdikdən, Ermənistanın baş naziri təslim haqqında bəyanata imza atdıqdan sonra bəzi dairələrin yenə də erməni təəssübkeşliyinə xidmət edən, Azərbaycanın qələbəsinə dodaq büzən çıxışları heç cür anlaşılan deyil. Dünyanın taleyini həll etmək missiyasında yer almış Fransa rəhbərliyi, həmçinin Kanada rəsmiləri və başqaları bu gün də heç bir əsas olmadan sülh sazişinə, haqqın, ədalətin bərpasına kölgə salmaqdadırlar. Gizli deyil ki, onlar ötən dövrlər ərzində ermənilərin törətdiyi Xocalı qətliamı, Xocavənd, Malıbəyli, Daşaltı, Ballıqaya, Ağdaban, Başlıbel faciələrini beynəlxalq hüquq əsasında birmənalı olaraq soyqırım cinayəti aktı kimi qiymətləndirməyənlərdir.
Atəşkəs razılaşmasının qüvvədə olduğu illər ərzində Ermənistanın silahlı qüvvələri dönə-dönə atəşkəs rejimini kobudcasına pozublar. İlk dövrlərdə Azərbaycana qarşı qondarma DQR ordusunun vuruşduğunu və danışıqlar masası arxasında, məhz "Xankəndi hökuməti"nin olduğunu iddia edən təcavüzkar ölkənin rəhbərliyi həddini o dərəcədə aşmışdı ki, son illərdə artıq özünün birbaşa münaqişə tərəfi olduğunu gizlətmir, qalib ədaları nümayiş etdirir, işğal ərazilərini genişləndirmək niyyətini dilə gətirirdi. Ötən 26 ildə elə ay, elə həftə olmamışdı ki, atəşkəs rejimi şaraitində Azərbaycanın əsgərləri şəhid olmasınlar. Tarixi Aprel döyüşlərindəki məğlubiyyətdən də düşmən ibrət dərsi götürmədi. Bizsə yenə də sülh prosesinə sadiq qalır, münaqişənin dinc yollarla nizamlanmasına ümid bəsləyiridik. Lakin iki il öncə Soros Fondunun, Fransa kimi birtərəfli mövqeyi olan dövlətlərin dəstəyi ilə Ermənistanda hakimiyyətə gəlmiş Nikol Paşinyan özünün məsuliyyətsiz bəyanatları və yersiz hərəkətləri ilə status-kvonu saxlamağa çalışır və dinc sülhyaratma prosesinin perspektivini sıfıra endirirdi. Nəhayət, 2020-ci il sentyabrın 27-də sülh danışıqlarının effekt verəcəyindən ümidini tamamilə üzən Azərbaycan Silahlı Qüvvələri erməni hərbçilərinin atəşkəs rejimini növbəti dəfə, özü də bütün cəbhə boyu pozmasına cavab olaraq əks-hücum əməliyyatına başladılar. Minsk qrupuna, digər havadarlarına arxalanan və cəzasız qalacağına tam əmin olan Ermənistanın silahlı qüvvələri növbəti təxribatlarının acı nəticəsini daddılar, müzəffər Azərbaycan Ordusu tərəfindən onların burunları lazımınca ovuldu.
Bir-birinin ardınca qələbələr gəldikcə, ərazilərimizdə üçrəngli Azərbaycan bayrağı sancılıb dalğalandıqca dövlətimizin başçısı müjdə dolu xəbərləri ilə xalqa müraciət edir, gözaydınlığı verirdi. Noyabrın 10-da imzalanan bəyanatdan sonra da cənab İlham Əliyev üzünü daim sədaqətlə xidmət etdiyi və varlığı ilə öyündüyü xalqına tutaraq tarixi nitqini söylədi: "Hesab edirəm ki, bu bəyanatın imzalanmasının səbəbi noyabrın 9-da - Dövlət Bayrağı Günündə bizim növbəti şanlı hərbi qələbəmiz olub. Çünki noyabrın 9-da 72 yaşayış məntəqəsini Azərbaycan Ordusu işğalçılardan azad edib. Şuşanın azad edilməsi, noyabrın 9-da 72 yaşayış məntəqəsinin azad edilməsi və sentyabrın 27-dən bu günə qədər 300-ə yaxın yaşayış məntəqəsinin azad edilməsi ilə Ermənistan ordusunun belini qırmışıq. Paşinyan məcbur olub bu bəyanata öz imzasını atır. Amma çox miskin, çox acınacaqlı durumda. Mən isə böyük fəxarət və sevinc hissi ilə bu bəyanata öz imzamı atmışam. Çünki bu bəyanat uzun illər davam edən işğala son qoyur. Bu bəyanat imkan verir ki, hələ də işğal altında olan digər rayonlarımızı - Ağdam, Laçın, Kəlbəcər rayonlarını qan tökülmədən qaytaraq. Qısa bir müddət qoyulur, bu ayın sonuna qədər bu rayonlar bizə qaytarılır. Bu, böyük xoşbəxtlikdir".
Danılmaz həqiqətin səmimi etirafı! Böyük qələbənin sevinci! Dünyanın ağıllı başları, sülhpərvər bəşəriyyət də bunu alqışlayır, Azərbaycanın haqq işini dəstəkləyirlər. Təkzibedilməz faktdır ki, Böyük qələbə, ilk növbədə, mükəmməl ordu quruculuğunun nəticəsində qazanılmışdır. Prezident seçildiyi illər ərzində cənab İlham Əliyevin fəaliyyətinin prioritet istiqaməti ordu quruculuğu olmuşdur. Eyni zamanda, ciddi, yorulmaz diplomatik, siyasi səylər göstərilməli idi və Ali Baş Komandanımız buna da nail olmuşdur. Cənab İlham Əliyevin təşəbbüsü ilə Azərbaycanda güclü müdafiə sənayesi yaradılmışdır. Artıq biz ordumuzun tələbatını xeyli dərəcədə daxili istehsal hesabına təmin edirik. Azərbaycanda 1000-dən çox adda hərbi təyinatlı müasir məhsul istehsal olunur. Ordu quruculuğu hərbçilərin maddi-məişət problemlərinin həlli, təqaüdə çıxmış hərbçilərin məişət problemlərinin dövlət tərəfindən həll olunması, onlara mənzillərin verilməsi, hərbçilərimizin iş şəraitinin yaxşılaşdırılması ilə bərabər aparılmışdır. Bakının Azadlıq meydanında dəfələrlə keçirilmiş hərbi paradlar bütün dünyaya Azərbaycanın gücünü göstərmişdir.
Möhtərəm Prezidentimiz döyüş qabiliyyətinin artırılmasını ordu quruculuğu sahəsində əsas amil sayır: "Biz müasir silahlardan istifadə edirik, texnikadan istifadə edirik, düşmənin texnikasını məhv edirik. Torpaqlarımızı ancaq Azərbaycan əsgəri azad edir, Azərbaycan zabiti azad edir, sinəsini qabağa verərək, heç nədən qorxmayaraq, əlində bayraq, əlində silah düşməni qovan da əsgərdir, düşməni məhv edən də əsgərdir. Eşq olsun bizim əsgərlərimizə! Bax, belə ordu yaratmışıq biz!"
Azərbaycanın mərd, fədakar, qəhrəman oğulları bütün bu müddət ərzində əsl hərbi ləyaqət nümayiş etdirmiş, döyüş meydanlarında ölümün gözünə dik baxmışlar. Bu yolda şəhidlərimiz də az olmayıb. Elə möhtərəm Ali Baş Komandanımız da hər çıxışında onların ruhuna dərin ehtiramını ifadə edir: "Birinci Qarabağ və İkinci Qarabağ müharibələrinin şəhidləri bizim qəlbimizdə əbədi yaşayacaq. Allah bütün şəhidlərimizə rəhmət eləsin. Onların qəhrəmanlığı, fədakarlığı nəticəsində biz torplaqlarımıza qayıdırıq. Allah bütün yaralı hərbçilərimizə şəfa versin, onlar tezliklə sağalıb normal həyata dönsünlər, onların sağalması üçün də əlimizdən gələni edirik və edəcəyik. Hətta ən ağır vəziyyətdə olan yaralı əsgərimiz, zabitimiz bilməlidir, əlimizdən gələni edəcəyik ki, onu normal həyata qaytaraq. Biz bu qələbəyə görə onlara borcluyuq".
Bir mühüm məqam da düşmənə, eləcə də bədxahlarımıza qarşı informasiya müharibəsində Azərbaycanın qətiyyəti, öz sözünü mərdanə şəkildə deməsi olmuşdur. Bu müharibə dövründə Prezident 30-a yaxın müsahibə vermiş və demişdir ki, biz beynəlxalq hüquqa hörmətlə yanaşırıq, ədaləti müdafiə edirik, BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələrini icra edirik. İntiqamı düşməndən alırıq, işğalçıdan alırıq, mülki vətəndaşlarla işimiz yoxdur. Amma, təəssüf ki, bəzi xarici jurnalistlər müsahibələr zamanı birtərəfli, qərəzli və qıcıqlandırıcı suallar verməklə çaşqınlıq yaratmağa, necə deyərlər, ağızdan söz qoparmağa çalışır, məlum dairələrin tapşırıqlarını icra etdiklərini gizlədə bilmirdilər. Bu baxımdan ABŞ-ın "Fox News" telekanalının, Böyük Britaniyanın "BBS News" şirkətinin təmsilçiləri hədsiz canfəşanlıq göstərirdilər. Azərbaycan rəhbəri hər bir müsahibədə özünün müdrik, təmkinli, səbrli, yüksək dərəcədə mədəni davranışları ilə qarşı tərəfi sözün əsl mənasında tərksilah edirdi. Prezidentin bu xüsusda söylədikləri hər kəsin ürəyindən xəbər verir: "Onların səviyyəsinə də düşmürəm. Heç vaxt. Necə lazımdır cavab verirəm də, susurlar da. Çünki cavab verə bilmirlər. Deyirəm get güzgüyə bax, sən burada bizi ittiham etməyə gəlmisən? Sual vermir. Elə bil ki prokurordur, ittiham edir bizi. Sən kimsən ki? Jurnalistlərə mənim hörmətim böyükdür. Buna görə ondan istifadə edirlər. Mən onlarla belə mülayim tərzdə danışıram. Amma bilirlər ki, istənilən formada danışa bilərəm onlarla. Bax, budur reallıq. Bizə qarşıdır bu reallıq. Amma biz reallığı dəyişdirdik".
Birgə bəyanatın bir önəmli özəlliyi də Naxçıvanla bağlıdır. Bu tarixi sənəddə Naxçıvan Muxtar Respublikasının Azərbaycanın əsas hissəsi ilə əlaqəsi təsbit edilmişdir. Naxçıvanla bütün kommunikasiyaların açılması, eyni zamanda, yeni nəqliyyat-kommunikasiya infrastrukturunun yaradılacağı ayrıca bənddə qeyd olunmuşdur. Əslində, birbaşa münaqişə ilə bu bəndin əlaqəsi yoxdur. Amma möhtərəm Ali Baş Komandanımızın təkidi ilə bu bənd bəyanata salınmışdır. Beləliklə, Naxçıvanı Azərbaycanla, Azərbaycanın əsas hissəsi ilə quru yollarla birləşdirmə istiqamətində tarixi addım atılmışdır. Məlum faktdır ki, mənfur düşmən 1990-cı illərin əvvəllərində və ondan da bir qədər öncə Naxçıvanı faktiki olaraq mühasirəyə almışdı, bütün kommunikasiya xətləri kəsilmişdi. Həmçinin, Ermənistan ərazisindən oraya hücumlar da edilirdi. Məhz ulu öndər Heydər Əliyevin cəsarəti və fəaliyyəti nəticəsində Naxçıvan işğal altına düşməmiş, Prezident İlham Əliyevin müdrik fəaliyyəti və qayğısı sayəsində bu qədim diyar məhrumiyyətlərdən qurtararaq inkişaf etmişdir. Halbuki, erməni vandalları oranı da işğal etmək planlarının olmasını gizlətmirdilər.
Bəyanatda Dağlıq Qarabağın statusu haqqında bir kəlmənin də olmaması Azərbaycan diplomatiyasının ən böyük uğurlarından biridir. Bildiyimiz kimi, Ermənistan tərəfi elə hey tələb edirdi ki, Dağlıq Qarabağa müstəqillik verilsin. Hətta döyüşlərin getdiyi günlərdə onlar bir ağızdan dünya güclərinə yalvarırdılar ki, tez qondarma "Artsax"ın müstəqilliyini tanısınlar və bu müharibə Azərbaycanın işğalçılıq müharibəsi kimi qəbul edilsin. Amma vaxtında Azərbaycan onlara muxtariyyət təklif edəndə razı olmamış və demişdilər ki, yox, bu, "müstəqil dövlətdir". Bu da nəticəsi: nəinki müstəqillik, heç muxtariyyət statusu barədə də bəyanatda heç bir qeyd yoxdur.
Təməli ulu öndər Heydər Əliyev tərəfindən qoyulmuş, Prezident İlham Əliyevin müdrik xarici və daxili siyasəti sayəsində uğurla reallaşan inkişaf, tərəqqi, qələbə konsepsiyasının əsas amilləri və ən fərəhli cəhətləri bunlardır. Biz xoşbəxt insanlarıq ki, Azərbaycanımızın öz tarixinin yeni, parlaq səhifələrini yazaraq daha xoşbəxt sabahlara yol açmasının şahidləri və iştirakçılarıyıq.


[

24-12-2023, 18:43 | Prezident İlham Əliyevin müdrik xarici və daxili siyasəti sayəsində uğurla reallaşan inkişaf, tərəqqi - qələbə konsepsiyasının əsas amilləridir

Təcavüzkar Ermənistanın hökumət başçısının onun üçün sırf kapitulyasiya sənədi olan bəyanata Rusiya Prezidenti Vladimir Putin və Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevlə bərabər imza atması dünya hərb tarixinə düşən möhtəşəm qələbələr sırasında yeni bir səhifə təşkil edir. Ərazilərimizin 20 faizini qəsb etmiş nankor qonşularımızın 30 ildən bəri orada möhkəmlənərək sülhyaratma prosesindən hər vasitə ilə yayınmasının və status-kvonu dəyişməz saxlamaq cəhdlərinin, nəhayət, tam iflasa uğraması Azərbaycanın ilbəil artan siyasi, iqtisadi və hərbi qüdrətinin parlaq nümayişi oldu.
Bəli, böyük zəka, güc və cəsarət amillərinin birgə təzahürü olan ildırımsürətli əks-hücum əməliyyatları sayəsində qısa müddətdə Füzuli, Cəbrayıl, Zəngilan, Qubadlı və Şuşa kimi 5 şəhərin, neçə-neçə qəsəbənin, 300-ə qədər kəndin və bir çox mühüm strateji yüksəkliklərin azad olunması, ermənilərin özlərinin də etiraf etdikləri kimi, onların canlı qüvvə və hərbi texnikasının kütləvi məhvi, ehtiyat sarıdan isə son dərəcə çıxılmaz duruma düşərək itkilərin yerini doldura bilməmələri Azərbaycan Ordusunun qələbəsini labüd etmişdir.
Böyük qələbə ona doğru keçib gəldiyimiz keşməkeşli yolun, məhz ulu öndər Heydər Əliyevin uzaqgörən siyasətinin, unudulmaz dahi şəxsiyyətin yaratdığı möhkəm bazisin əsasında bərqərar olduğu, möhtərəm Prezidentimiz İlham Əliyevin inamla həyata keçirdiyi ictimai-siyasi, sosial-iqtisadi inkişaf konsepsiyası sayəsində davamlı surətdə möhkəmləndiyi qənaətini bir daha təsdiqləmiş oldu. 1993-cü ildə xalqın təkidli tələbi ilə siyasi hakimiyyətə qayıdan ümummilli lider ilk gündən dərin düşünülmüş mühüm tarixi addımlar atmaqla Azərbaycanda möhkəm ictimai-siyasi sabitlik yaratmış, onu birdəfəlik məhvolma təhlükəsindən xilas etmişdir. Məhz, Heydər Əliyevin rəhbərliyi ilə hələ yenicə formalaşan silahlı qüvvələrimiz uğurlu Horadiz əməliyyatı sayəsində 1994-cü il yanvarın 5-də oranı düşməndən geri almış, daha sonra 22 kəndi də işğaldan qurtarmışdır. Bu qələbələr 1994-cü ilin may ayında cəbhədə atəşkəs rejiminin tətbiqini zəruri etmişdir. Həmin ilin sentyabr ayında isə Bakıda karbohidrogen ehtiyatlarının birgə istismarına dair "Əsrin müqaviləsi"nin imzalanması öz qurtuluşuna qovuşmuş Azərbaycanın dirçəliş və inkişaf yoluna çıxmasını, başqa sözlə desək, dövlət müstəqilliyimizin əbədi, sarsılmaz və dönməz olmasını təmin etmişdir.
Böyük qələbəni döyüş meydanlarında Azərbaycan əsgərləri - Azərbaycan gəncləri qazanmışlar. Ölkəmizin inkişafında gənclərin rolunu yüksək dəyərləndirən ulu öndər 1999-cu ildə Azərbaycan gənclərinin ikinci forumundakı nitqində bu barədə fikirlərini böyük inamla ifadə etmişdir: "Vətənpərvər gəncliyi olan xalqımızın daha böyük, daha parlaq gələcəyi var. Ona görə də Azərbaycanı, Azərbaycan dövlətçiliyini yaşatmaq, onu qüdrətli etmək üçün siz, yüksək amallı Azərbaycan gəncləri daim hazır olmalısınız", - deyən ümummilli lider gəncləri ərazi bütövlüyümüzü təmin edəcək böyük qüvvə kimi görürdü. Hələ sovet dövründə Bakıda ali ümumqoşun komandirləri məktəbinin fəaliyyət göstərməsi, C.Naxçıvanski adına hərbi liseyin yaradılması ölkənin müdafiə qabiliyyətinin gücləndirilməsində, gələcək qəhrəmanların yetişib formalaşmasında mühüm rol oynamışdır. Bugünkü möhtəşəm qələbənin təməlində bu amillərin rolu danılmazdır.
Dünyada "Əsgərlər qazanır, dövlət rəhbərləri ona öz imzaları ilə möhür vururlar" şəklində işlənən bir ifadə var. Tarixin müxtəlif dövrlərində özünü göstərən belə bir hadisəni bu dəfə məhz Azərbaycan Ordusu təkrarladı. Bu, hərbi qələbənin diplomatik sənəd üzərinə qətiyyətlə daşınması deməkdir. Özü də bu sənədlə Azərbaycanın dövlət müstəqilliyini elan etdiyi vaxtdan bəri ilk dəfədir ki, özünün BMT tərəfindən tanınmış bütün ərazisində ölkəmizin suverenliyini təmin edən konstitusion haqları bərpa olunur.
Böyük qələbə heç də birdən-birə əldə edilməmişdir. Buna qədər də rəşadətli ordumuz dəfələrlə xalqımıza qələbə sevincini dadızdırmışdır. 2016-cı ilin tarixi Aprel döyüşləri - Böyük Qayıdışın başlanğıcı kimi yaddaşlara həkk olunmuşdur. Azərbaycan və Ermənistan silahlı qüvvələrinin arasında atəşkəs sazişi imzalandıqdan sonrakı dövrdə ilk şiddətli döyüşlər kimi tarixə düşmüş bu qarşıdurma bizim ordumuzun parlaq qələbəsi ilə sonuclanmışdır. Əsgər və zabitlərimizin qəhrəmanlığı sayəsində Tərtər rayonunun Talış kəndi ətrafındakı yüksəkliklər və Seysulan kəndi, Cəbrayıl rayonunun strateji əhəmiyyət daşıyan Lələ təpə yüksəkliyi və Cocuq Mərcanlı, Goranboy rayonunun Gülüstan kəndi, Tərtər rayonunun Qazaxlar kəndi və Madagiz kəndi istiqamətində yollar düşməndən azad olunmuşdur. 2018-ci ildə isə uğurlu hərbi əməliyyatlar nəticəsində Naxçıvan ərazisində, Sədərək rayonundakı Günnüt kəndi, Qızıl Qaya və Xunut yüksəkliyi və ətrafı ordumuzun nəzarətinə keçmişdir. Düşmənlə üz-üzə olan rayonun Heydərabad qəsəbəsində yerləşən ərazi 30 il sonra əkin dövriyyəsinə qatılmış, xalqın Böyük qələbəyə inamı daha da artmışdır. Bir il sonra Babakər dağı istiqamətində uğurlar əldə edilib. Yəni müharibədə mənəvi-psixoloji üstünlük beləcə zərrə-zərrə əldə olunur, Ermənistan ordusunun məğlubedilməzliyi barədə yaradılan mif dağılırdı.
Birgə bəyanatın bir özəlliyi də ondadır ki, Sovet İttifaqı dağılandan sonra Gürcüstan, Ukrayna, Moldova və digər dövlətlərdən fərqli, ilk dəfə olaraq, məhz Azərbaycan öz ərazi bütövlüyünü təmin edən bir sənədi dünyanın gözü qarşısında Rusiya lideri ilə imzalamağı bacardı. İkinci Dünya müharibəsindən sonra bir dövlətin qələbə qazanmasına - digərinin təslimçiliyinə dair məhz bu şəkildə anlaşma nə yaxın Şərqdə, nə də digər regionlarda olmayıb. Həmçinin Azərbaycan-Rusiya, Türkiyə-Rusiya strateji balansı bizi müxtəlif güclərin sazişi pozması cəhdlərindən sığortalayır.
BMT Təhlükəsizlik Şurasının məlum qətnamələri 27 il idi ki, kağız üzərində qalırdı. Beynəlxalq hüququn tələbləri yerinə yetirilmirdi. Azərbaycan ərazilərinin boşaldılması Ermənistandan tələb olunmurdu. Münaqişənin həlli üzrə yaradılmış ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədrləri bir növ fəaliyyətsiz idilər. Onların bəziləri həmsədrlik statusuna uyğun gəlməyən mövqe tuturdular.
Müzəffər Azərbaycan ordusu BMT TŞ-nın, ATƏT-in 28 ilə edə bilmədiklərini cəmi 44 günə gerçəkləşdirdikdən, Ermənistanın baş naziri təslim haqqında bəyanata imza atdıqdan sonra bəzi dairələrin yenə də erməni təəssübkeşliyinə xidmət edən, Azərbaycanın qələbəsinə dodaq büzən çıxışları heç cür anlaşılan deyil. Dünyanın taleyini həll etmək missiyasında yer almış Fransa rəhbərliyi, həmçinin Kanada rəsmiləri və başqaları bu gün də heç bir əsas olmadan sülh sazişinə, haqqın, ədalətin bərpasına kölgə salmaqdadırlar. Gizli deyil ki, onlar ötən dövrlər ərzində ermənilərin törətdiyi Xocalı qətliamı, Xocavənd, Malıbəyli, Daşaltı, Ballıqaya, Ağdaban, Başlıbel faciələrini beynəlxalq hüquq əsasında birmənalı olaraq soyqırım cinayəti aktı kimi qiymətləndirməyənlərdir.
Atəşkəs razılaşmasının qüvvədə olduğu illər ərzində Ermənistanın silahlı qüvvələri dönə-dönə atəşkəs rejimini kobudcasına pozublar. İlk dövrlərdə Azərbaycana qarşı qondarma DQR ordusunun vuruşduğunu və danışıqlar masası arxasında, məhz "Xankəndi hökuməti"nin olduğunu iddia edən təcavüzkar ölkənin rəhbərliyi həddini o dərəcədə aşmışdı ki, son illərdə artıq özünün birbaşa münaqişə tərəfi olduğunu gizlətmir, qalib ədaları nümayiş etdirir, işğal ərazilərini genişləndirmək niyyətini dilə gətirirdi. Ötən 26 ildə elə ay, elə həftə olmamışdı ki, atəşkəs rejimi şaraitində Azərbaycanın əsgərləri şəhid olmasınlar. Tarixi Aprel döyüşlərindəki məğlubiyyətdən də düşmən ibrət dərsi götürmədi. Bizsə yenə də sülh prosesinə sadiq qalır, münaqişənin dinc yollarla nizamlanmasına ümid bəsləyiridik. Lakin iki il öncə Soros Fondunun, Fransa kimi birtərəfli mövqeyi olan dövlətlərin dəstəyi ilə Ermənistanda hakimiyyətə gəlmiş Nikol Paşinyan özünün məsuliyyətsiz bəyanatları və yersiz hərəkətləri ilə status-kvonu saxlamağa çalışır və dinc sülhyaratma prosesinin perspektivini sıfıra endirirdi. Nəhayət, 2020-ci il sentyabrın 27-də sülh danışıqlarının effekt verəcəyindən ümidini tamamilə üzən Azərbaycan Silahlı Qüvvələri erməni hərbçilərinin atəşkəs rejimini növbəti dəfə, özü də bütün cəbhə boyu pozmasına cavab olaraq əks-hücum əməliyyatına başladılar. Minsk qrupuna, digər havadarlarına arxalanan və cəzasız qalacağına tam əmin olan Ermənistanın silahlı qüvvələri növbəti təxribatlarının acı nəticəsini daddılar, müzəffər Azərbaycan Ordusu tərəfindən onların burunları lazımınca ovuldu.
Bir-birinin ardınca qələbələr gəldikcə, ərazilərimizdə üçrəngli Azərbaycan bayrağı sancılıb dalğalandıqca dövlətimizin başçısı müjdə dolu xəbərləri ilə xalqa müraciət edir, gözaydınlığı verirdi. Noyabrın 10-da imzalanan bəyanatdan sonra da cənab İlham Əliyev üzünü daim sədaqətlə xidmət etdiyi və varlığı ilə öyündüyü xalqına tutaraq tarixi nitqini söylədi: "Hesab edirəm ki, bu bəyanatın imzalanmasının səbəbi noyabrın 9-da - Dövlət Bayrağı Günündə bizim növbəti şanlı hərbi qələbəmiz olub. Çünki noyabrın 9-da 72 yaşayış məntəqəsini Azərbaycan Ordusu işğalçılardan azad edib. Şuşanın azad edilməsi, noyabrın 9-da 72 yaşayış məntəqəsinin azad edilməsi və sentyabrın 27-dən bu günə qədər 300-ə yaxın yaşayış məntəqəsinin azad edilməsi ilə Ermənistan ordusunun belini qırmışıq. Paşinyan məcbur olub bu bəyanata öz imzasını atır. Amma çox miskin, çox acınacaqlı durumda. Mən isə böyük fəxarət və sevinc hissi ilə bu bəyanata öz imzamı atmışam. Çünki bu bəyanat uzun illər davam edən işğala son qoyur. Bu bəyanat imkan verir ki, hələ də işğal altında olan digər rayonlarımızı - Ağdam, Laçın, Kəlbəcər rayonlarını qan tökülmədən qaytaraq. Qısa bir müddət qoyulur, bu ayın sonuna qədər bu rayonlar bizə qaytarılır. Bu, böyük xoşbəxtlikdir".
Danılmaz həqiqətin səmimi etirafı! Böyük qələbənin sevinci! Dünyanın ağıllı başları, sülhpərvər bəşəriyyət də bunu alqışlayır, Azərbaycanın haqq işini dəstəkləyirlər. Təkzibedilməz faktdır ki, Böyük qələbə, ilk növbədə, mükəmməl ordu quruculuğunun nəticəsində qazanılmışdır. Prezident seçildiyi illər ərzində cənab İlham Əliyevin fəaliyyətinin prioritet istiqaməti ordu quruculuğu olmuşdur. Eyni zamanda, ciddi, yorulmaz diplomatik, siyasi səylər göstərilməli idi və Ali Baş Komandanımız buna da nail olmuşdur. Cənab İlham Əliyevin təşəbbüsü ilə Azərbaycanda güclü müdafiə sənayesi yaradılmışdır. Artıq biz ordumuzun tələbatını xeyli dərəcədə daxili istehsal hesabına təmin edirik. Azərbaycanda 1000-dən çox adda hərbi təyinatlı müasir məhsul istehsal olunur. Ordu quruculuğu hərbçilərin maddi-məişət problemlərinin həlli, təqaüdə çıxmış hərbçilərin məişət problemlərinin dövlət tərəfindən həll olunması, onlara mənzillərin verilməsi, hərbçilərimizin iş şəraitinin yaxşılaşdırılması ilə bərabər aparılmışdır. Bakının Azadlıq meydanında dəfələrlə keçirilmiş hərbi paradlar bütün dünyaya Azərbaycanın gücünü göstərmişdir.
Möhtərəm Prezidentimiz döyüş qabiliyyətinin artırılmasını ordu quruculuğu sahəsində əsas amil sayır: "Biz müasir silahlardan istifadə edirik, texnikadan istifadə edirik, düşmənin texnikasını məhv edirik. Torpaqlarımızı ancaq Azərbaycan əsgəri azad edir, Azərbaycan zabiti azad edir, sinəsini qabağa verərək, heç nədən qorxmayaraq, əlində bayraq, əlində silah düşməni qovan da əsgərdir, düşməni məhv edən də əsgərdir. Eşq olsun bizim əsgərlərimizə! Bax, belə ordu yaratmışıq biz!"
Azərbaycanın mərd, fədakar, qəhrəman oğulları bütün bu müddət ərzində əsl hərbi ləyaqət nümayiş etdirmiş, döyüş meydanlarında ölümün gözünə dik baxmışlar. Bu yolda şəhidlərimiz də az olmayıb. Elə möhtərəm Ali Baş Komandanımız da hər çıxışında onların ruhuna dərin ehtiramını ifadə edir: "Birinci Qarabağ və İkinci Qarabağ müharibələrinin şəhidləri bizim qəlbimizdə əbədi yaşayacaq. Allah bütün şəhidlərimizə rəhmət eləsin. Onların qəhrəmanlığı, fədakarlığı nəticəsində biz torplaqlarımıza qayıdırıq. Allah bütün yaralı hərbçilərimizə şəfa versin, onlar tezliklə sağalıb normal həyata dönsünlər, onların sağalması üçün də əlimizdən gələni edirik və edəcəyik. Hətta ən ağır vəziyyətdə olan yaralı əsgərimiz, zabitimiz bilməlidir, əlimizdən gələni edəcəyik ki, onu normal həyata qaytaraq. Biz bu qələbəyə görə onlara borcluyuq".
Bir mühüm məqam da düşmənə, eləcə də bədxahlarımıza qarşı informasiya müharibəsində Azərbaycanın qətiyyəti, öz sözünü mərdanə şəkildə deməsi olmuşdur. Bu müharibə dövründə Prezident 30-a yaxın müsahibə vermiş və demişdir ki, biz beynəlxalq hüquqa hörmətlə yanaşırıq, ədaləti müdafiə edirik, BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələrini icra edirik. İntiqamı düşməndən alırıq, işğalçıdan alırıq, mülki vətəndaşlarla işimiz yoxdur. Amma, təəssüf ki, bəzi xarici jurnalistlər müsahibələr zamanı birtərəfli, qərəzli və qıcıqlandırıcı suallar verməklə çaşqınlıq yaratmağa, necə deyərlər, ağızdan söz qoparmağa çalışır, məlum dairələrin tapşırıqlarını icra etdiklərini gizlədə bilmirdilər. Bu baxımdan ABŞ-ın "Fox News" telekanalının, Böyük Britaniyanın "BBS News" şirkətinin təmsilçiləri hədsiz canfəşanlıq göstərirdilər. Azərbaycan rəhbəri hər bir müsahibədə özünün müdrik, təmkinli, səbrli, yüksək dərəcədə mədəni davranışları ilə qarşı tərəfi sözün əsl mənasında tərksilah edirdi. Prezidentin bu xüsusda söylədikləri hər kəsin ürəyindən xəbər verir: "Onların səviyyəsinə də düşmürəm. Heç vaxt. Necə lazımdır cavab verirəm də, susurlar da. Çünki cavab verə bilmirlər. Deyirəm get güzgüyə bax, sən burada bizi ittiham etməyə gəlmisən? Sual vermir. Elə bil ki prokurordur, ittiham edir bizi. Sən kimsən ki? Jurnalistlərə mənim hörmətim böyükdür. Buna görə ondan istifadə edirlər. Mən onlarla belə mülayim tərzdə danışıram. Amma bilirlər ki, istənilən formada danışa bilərəm onlarla. Bax, budur reallıq. Bizə qarşıdır bu reallıq. Amma biz reallığı dəyişdirdik".
Birgə bəyanatın bir önəmli özəlliyi də Naxçıvanla bağlıdır. Bu tarixi sənəddə Naxçıvan Muxtar Respublikasının Azərbaycanın əsas hissəsi ilə əlaqəsi təsbit edilmişdir. Naxçıvanla bütün kommunikasiyaların açılması, eyni zamanda, yeni nəqliyyat-kommunikasiya infrastrukturunun yaradılacağı ayrıca bənddə qeyd olunmuşdur. Əslində, birbaşa münaqişə ilə bu bəndin əlaqəsi yoxdur. Amma möhtərəm Ali Baş Komandanımızın təkidi ilə bu bənd bəyanata salınmışdır. Beləliklə, Naxçıvanı Azərbaycanla, Azərbaycanın əsas hissəsi ilə quru yollarla birləşdirmə istiqamətində tarixi addım atılmışdır. Məlum faktdır ki, mənfur düşmən 1990-cı illərin əvvəllərində və ondan da bir qədər öncə Naxçıvanı faktiki olaraq mühasirəyə almışdı, bütün kommunikasiya xətləri kəsilmişdi. Həmçinin, Ermənistan ərazisindən oraya hücumlar da edilirdi. Məhz ulu öndər Heydər Əliyevin cəsarəti və fəaliyyəti nəticəsində Naxçıvan işğal altına düşməmiş, Prezident İlham Əliyevin müdrik fəaliyyəti və qayğısı sayəsində bu qədim diyar məhrumiyyətlərdən qurtararaq inkişaf etmişdir. Halbuki, erməni vandalları oranı da işğal etmək planlarının olmasını gizlətmirdilər.
Bəyanatda Dağlıq Qarabağın statusu haqqında bir kəlmənin də olmaması Azərbaycan diplomatiyasının ən böyük uğurlarından biridir. Bildiyimiz kimi, Ermənistan tərəfi elə hey tələb edirdi ki, Dağlıq Qarabağa müstəqillik verilsin. Hətta döyüşlərin getdiyi günlərdə onlar bir ağızdan dünya güclərinə yalvarırdılar ki, tez qondarma "Artsax"ın müstəqilliyini tanısınlar və bu müharibə Azərbaycanın işğalçılıq müharibəsi kimi qəbul edilsin. Amma vaxtında Azərbaycan onlara muxtariyyət təklif edəndə razı olmamış və demişdilər ki, yox, bu, "müstəqil dövlətdir". Bu da nəticəsi: nəinki müstəqillik, heç muxtariyyət statusu barədə də bəyanatda heç bir qeyd yoxdur.
Təməli ulu öndər Heydər Əliyev tərəfindən qoyulmuş, Prezident İlham Əliyevin müdrik xarici və daxili siyasəti sayəsində uğurla reallaşan inkişaf, tərəqqi, qələbə konsepsiyasının əsas amilləri və ən fərəhli cəhətləri bunlardır. Biz xoşbəxt insanlarıq ki, Azərbaycanımızın öz tarixinin yeni, parlaq səhifələrini yazaraq daha xoşbəxt sabahlara yol açmasının şahidləri və iştirakçılarıyıq.


Ayaz Salehov,
Ağdaş rayon notariat ofisinin xüsusi natarusu.

24-12-2023, 18:17 | Prezident İlham Əliyevin həyata keçirdiyi güclü dövlət, güclü ordu strategiyası torpaqlarımızın işğaldan azad olmasının ən başlıca səbəbidir

Azərbaycan Ordusunun 2020-ci il sentyabrın 27-də işğalçı Ermənistan silahlı qüvvələrinə qarşı başladığı əks-hücum əməliyyatı ölkəmizin tam qələbəsi və düşmənin kapitulyasiyası ilə nəticələndi. Bununla da Vətən müharibəsi başa çatdı. Azərbaycan bu döyüşdə parlaq qələbə qazandı, işğal altındakı torpaqlarımızı yağılardan təmizlədi. Müzəffər ordumuzun hər bir əsgəri, hər bir zabiti müharibədə qəhrəmancasına döyüşdü, düşmənin torpaqlarımızdan qovulmasında müstəsna xidmətlər göstərdi, yaralandı, öz həyatlarını risk altına atdı, lakin məqsədi uğrunda inadından dönmədi, əzmlə, cəsarətlə zəfər yürüşünü son nəticəyə qədər davam etdirdi.
Azərbaycan Prezidenti, Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyev demişdir: "İkinci Qarabağ müharibəsi tarixdə Azərbaycanın şanlı qələbəsi kimi qalacaq. Bu qələbənin qazanılmasında bütün xalqımız birlik, həmrəylik göstərmişdir. Atılan addımlar bütün bir məqsədi güdürdü ki, qısa müddət ərzində az itkilərlə düşmənə elə sarsıdıcı zərbə vuraq ki, düşmən məcbur olub torpaqlarımızdan çıxsın. Döyüş meydanında qazanılmış qələbələr siyasi müstəvidə də qələbənin qazanılmasını şərtləndirdi. Əgər döyüş meydanında biz bu qələbəni qazanmasaydıq, inanmıram ki, işğalçı qalan torpaqlardan çıxacaqdı. Necə ki, torpaqlarımızı 30 ilə yaxın müxtəlif yollarla işğal altında saxlamağa can atan düşmən bu işğalı əbədi etmək istəyirdi, biz danışıqlar yolu ilə də heç bir nəticə əldə edə bilməzdik. Biz bu müharibəni şəhidlərimizin canı-qanı bahasına, hərbçilərimizin rəşadəti hesabına, dövlətimizin siyasəti hesabına qazanmışıq...".
Dövlətimizin başçısı çıxışında bu zəfərin, bu qələbənin xalqımızın tarixində əbədi qalacağını, Azərbaycanın həm döyüş meydanında, həm də danışıqlar masası arxasında istədiyinə nail ola bildiyini vurğuladı. Füzuli, Cəbrayıl, Zəngilan, Qubadlı və Şuşa şəhərlərinin hərbi güc hesabına azad edildiyini, bayrağımızın o doğma yurd yerlərində sancıldığını diqqətə çatdırdı. Bununla da bütün dünya Azərbaycanın güc-qüdrətinin şahidi oldu.
Ali Baş Komandan həmçinin bildirib ki, döyüşlərin şiddətli xarakter almasına, düşmənin müqavimət göstərməsinə baxmayaraq, Azərbaycan Ordusu 44 gün ərzində peşəkarlıq, qəhrəmanlıq nümayiş etdirdi. Bu peşəkarlıq, qəhrəmanlıq nümunəsi sayəsində, cəsarət, hünər, əzm hesabına 44 gün ərzində 300-ə yaxın kənd, 5 şəhər, 4 qəsəbə, çoxsaylı strateji yüksəkliklər azad olundu. Düşmənin texnikası tam məhv edildi, canlı qüvvəsinə ciddi zərbə vuruldu. Ermənistan ordusu darmadağın edildi, atəşkəs ərəfəsində isə artıq vahid komandanlığı olmayan, müqavimət qabiliyyətini itirən, başıpozuq dəstələrə çevrildi.
Azərbaycan Dağlıq Qarabağın incisi olan Şuşa şəhərini, onun ardıca bir gündə 70-dən artıq kəndi, 8 strateji yüksəkliyi işğalçıdan təmizləməklə, Ermənistanı diz çökdürdü və kapitulyasiyaya məcbur etdi.
Beləliklə, 2020-ci il sentyabrın 27-dən başlanan müharibə sonda Azərbaycanın tam qələbəsi ilə nəticələndi. Danışıqlar prosesinin müxtəlif mərhələlərində müzakirə olunan razılaşma müddəalarının ölkəmiz üçün ən sərfəli variantı belə hazırda Azərbaycanın əldə etdiyi üstünlüklə müqayisəyə gələ bilməz. Başqa sözlə, 30 il ərzində aparılan danışıqlar prosesində düşmən dövlət reallaşdırmaq istədiklərinin heç birini həyata keçirə bilmədi, Dağlıq Qarabağın statusunun müəyyənləşdirilməsi gerçəkləşmədi, bu bölgədə yeni erməni dövlətinin yaradılması planları isə tamamilə pozuldu.
Yaxşı xatırlayırıq, 30 illik sülh danışıqları zamanı Ermənistanın maraqlarının təmin edilməsinə cəhdlər olunurdu, Azərbaycan Silahlı Qüvvələri keçmiş DQMV-yə, o cümlədən, Şuşa şəhərinə girməsi, ümumiyyətlə, yaxın buraxılmırdı. Hətta, keçmiş Şaumyan, indiki Goranboy rayonunun bir hissəsinin ermənilərin nəzarətinə verilməsi tələb edilirdi. Lakin böyük qələbə ilə Azərbaycan Prezidenti, Ali Baş Komandan İlham Əliyev yeni bir reallıq yaratdı, Şuşa şəhəri də daxil olmaqla, Dağlıq Qarabağın böyük bir hissəsi Azərbaycan Ordusunun nəzarətinə keçdi.
Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu canı-qanı bahasına Ermənistan ordusunun məğlubedilməzliyi barədə illərdən bəri formalaşdırılan mifi 44 günə dağıtdı, bütün qüvvələri Azərbaycan xalqının iradəsi ilə hesablaşmağa vadar etdi, Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü gerçəkləşdirdi. Sübut edildi ki, Azərbaycanın razılığı olmadan Dağlıq Qarabağla bağlı heç bir qərar verilə bilməz. İnzibati ərazisi xeyli böyük olan Kəlbəcər, Ağdam və Laçının şəhid vermədən, qan tökülmədən geri qaytarılması da reallaşdı.
Şuşa şəhəri, Xocavənd, o cümlədən, Hadrut qəsəbəsi, Kəlbəcər, Ağdam və Laçının geri qaytarılması isə Dağlıq Qarabağa gedən bütün strateji yolların, yüksəkliklərin, kommunikasiya xətlərinin tamamilə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin nəzarətinə keçməsi ilə yekunlaşdı.
Bundan sonra, şübhəsiz ki, məcburi köçkünlərin dogma yurdlarına geri dönmələri ilə demoqrafik balans da tamamilə Azərbaycanın xeyrinə dəyişəcək.
Onu da vurğulayaq ki, Azərbaycanın böyük qələbəsi ilə Ermənistanın öz müqəddəratını təyinetmə ilə əlaqədar bütün iddiaları qüvvədən düşdü, bütün məsələlərin yalnız respublikamızın ərazi bütövlüyü prinsipinə əsasən həlli gerçəkləşdi.
Burada bir məqamı da xatırlatmaq istərdik. Kəlbəcər, Ağdam və Laçınının boşaldılması və Ermənistanla sərhəd bölgələrinin Azərbaycan Ordusunun nəzarətinə keçməsi sayəsində faktiki olaraq düşmən ölkə ilə Dağlıq Qarabağı yalnız 5 kilometrlik kiçik Laçın dəhlizi əlaqələndirəcək. Rusiya sülhməramlılarının nəzarəti altında olacaq Laçın dəhlizində Ermənistan hərbiçiləri dayanmayacaq və dəhlizin təhlükəsizliyi Azərbaycan tərəfindən reallaşdırılacaq.
Bəli, Azərbaycan bütün bu uğurlara müharibədə, döyüşdə əldə etdiyi möhtəşəm qələbə ilə nail oldu. Prezident, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyev 1 saylı Kliniki Tibbi Mərkəzdə müalicə olunan hərbçilərlə görüşündə bu barədə dedi: "Düşmən işğal edilmiş torpaqlardan öz xoşu ilə çıxmaq istəmirdi və siz - bu döyüşlərdə fəal iştirak edən insanlar yaxşı bilirsiniz ki, 30 il ərzində hansı istehkamlar qurmuşdular. O istehkamları yarıb keçmək, o müdafiə xətlərini dəf etmək çox böyük qəhrəmanlıq və hərbi peşəkarlıq tələb edirdi. Bir də ki, o bölgənin coğrafiyası özlüyündə bir istehkamdır. Şuşa alınmaz qala sayılan bir şəhərdir. Pənahəli xan o şəhəri elə salmışdır ki, Şuşa sakinlərini düşməndən maksimum dərəcədə mühafizə edə bilsin. Şuşanı bir neçə gün ərzində az itkilərlə və şəhərə böyük zərər vurmadan almaq böyük peşəkarlıq, rəşadət rəmzidir. Düşmən 30 il bu torpaqlarda hazırlıq işləri görüb. Bu hazırlıq işləri onu göstərir ki, öz xoşu ilə torpaqlarımızdan çıxmaq istəmirdi. Əgər istəsəydi, bu məsələlərə nə üçün bu qədər vəsait ayırırdı? Bu, onu göstərir ki, bütün bu dövr ərzində - 30 ilə yaxın dövr ərzində düşmən, sadəcə olaraq, bizi aldadırdı, vasitəçiləri aldadırdı ki, onlar bizim torpaqlarımızdan çıxacaqlar. Bu, yalan idi və döyüş meydanında mövcud olan mənzərə bunu təsdiqləyir…".
Dövlətimizin başçısı çıxışında diqqəti, eyni zamanda, işğaldan azad edilən torpaqlarımızdakı hazırki acınacaqlı mənzərəyə yönəldərək, bildirdi ki, belə vəziyyət düşmənin Azərbaycan xalqına nifrət hissi ilə yaşadığını göstərir. Yox, əgər belə deyilsə, onda işğal altındakı kənd və şəhərlərimizin yerlə-yeksan olunmasına, bütün binaların sökülməsinə nə ehtiyac var idi?! Yağılardan təmizlənən ərazilərimizin demək olar ki, 99 faizində yaşayış və ictimai binalar, məktəblər, xəstəxanalar, tarixi abidələr, əcdadlarımızın qəbirləri, məscidlərimiz tamamilə dağıdılıb: "İndi biz bu görüntüləri yayırıq, mətbuatda hər kəs bunu görə bilər. Bu, vəhşilikdir, vandallıqdır, bu, hərbi cinayətdir. Düşmən hərbi cinayət törədib və artıq göstəriş verilib ki, dəymiş ziyanın hesablanması, onun uçotu təmin edilsin. Artıq qruplar səfərbər edilib, beynəlxalq ekspertlər dəvət ediləcək. Beynəlxalq ekspertlərin iştirakı ilə bütün dağıntıların maddi və mənəvi ziyanı hesablanacaq və biz - həm insanlar fərdi qaydada, eyni zamanda, mütəşəkkil qaydada düşməni beynəlxalq məhkəmələrə verəcəyik, onlar təzminat ödəyəcəklər, öz çirkin əməllərinə cavab verəcəklər və cavab verirlər".
Beləliklə, Azərbaycan tarixi zəfər yürüşü ilə özü haqqında məğlubedilməzlik sindromu yaradan Ermənistan silahlı qüvvələrini 44 gün ərzində darmadağın etdi. Azərbaycan hərb tarixinə yenilik kimi düşən strategiya tətbiq edərək, ən müasir silahlardan yararlanmaqla, habelə minimal itkilər verərək qısa müddət ərzində düşmənin bütün hərbi texnikasını sıradan çıxardı, canlı qüvvəsinə ciddi zərbə vurdu.
Ermənistan və onun havadarları tərəfindən hərbi əməliyyatları dayandırmaq üçün Azərbaycana diplomatik və siyasi təzyiqlər göstərildi. Prezident İlham Əliyev qəti siyasi iradəsini nümayiş etdirdi, bütün təzyiqlərə mərdanə şəkildə sinə gərərək onları dəf etdi, öz prinsipial mövqeyindən dönmədi. Dövlətimizin başçısı dünyanın aparıcı mediasına verdiyi 30-a yaxın müsahibə dünya informasiya məkanında ölkəmizə qarşı olan hücumları darmadağın etdi.
Beləcə Ermənistanın və onun havadarlarının işğala və tədricən Azərbaycan ərazilərinin ilhaqına əsaslanan planları alt-üst oldu. Regionda Azərbaycanın maraqlarına cavab verən yeni siyasi reallıq yarandı. Nəticədə Azərbaycan vətəndaşlarının 30 ilə yaxın davam edən torpaq həsrətinə son qoyuldu. Prezident İlham Əliyev nəyi necə və nə zaman etməyi özünün yaxşı bildiyini bir daha nümayiş etdirdi.
Bu qələbə azərbaycanlılar haqqında məğlub xalq sindromunu sındırdı, xalqın inamını özünə qaytardı. Bütün dünya gördü ki, Azərbaycan xalqı heç vaxt məğlubiyyətlə barışmayacaq və gec-tez öz amalına qovuşacaqdır. Prezident İlham Əliyevin son 17 ildə həyata keçirdiyi güclü dövlət, güclü ordu strategiyası torpaqlarımızın işğaldan azad olmasının ən başlıca səbəbidir.


Seyidhüseyn Hüseynov,
Azərbaycan Təhsil İşçiləri Azad Həmkarlar İttifaqının Sabirabad rayon Komitəsinin sədri .

24-12-2023, 18:10 | Dünyanı aldadan erməni yalanlarına başqa bir zərbəni Prezident İlham Əliyev öz müsahibələri ilə vurdu

Azərbaycanın ərazi bötövlüyünün təmin olunması uğrunda Vətən müharibəsi bizim möhtəşəm Qələbəmizlə başa çatdı. Müharibənin bu cür uğurlu sonluqla yekunlaşacağı əvvəldən bəlli idi. Ona görə ki, biz haqq işi uğrunda mübarizə aparırdıq və Ali Baş Komandanın rəhbərliyi ilə rəşadətli ordumuz öz vəzifəsini layiqincə yerinə yetirdi.
27 il idi işğal altında olan Füzuli, Cəbrayıl, Zəngilan, Qubadlı rayonlarında indi Azərbaycan bayrağı dalğalanır. Tərtərin, Xocavəndin, Laçının, Xocalının bir sıra kəndləri işğaldan təmizləndi. Nəhayət 2020-ci il noyabrın 9-da Şuşanın azad edilməsindən sonra işğalçı Ermənistan Azərbaycanın şərtləri daxilində kapitulyasiyaya məcbur oldu.
Ordumuz işğal altında olan 300-ə yaxın kəndi, 5 şəhər, 4 qəsəbə, çoxsaylı strateji yüksəklikləri azad etdi. Qoşunlarının əsas hissəsini Dağlıq Qarabağda saxlayan Ermənistanın hərbi texnikası tam məhv edildi, canlı qüvvəsinə ciddi zərbə vuruldu. Atəşkəs ərəfəsində işğalçı ordu artıq vahid komandanlığı olmayan, müqavimət qabiliyyətini itirmiş, başıpozuq dəstələri xatırladırdı.
Dövlətimizin başçısı İlham Əliyev hələ hərbi əməliyyatların başlandığı ilk günlərdən Ermənistan qarşısında şərtlərini açıqlamışdı. Bu şərtlərə əsasən, düşmən işğal etdiyi Azərbaycan torpaqlarından qoşunlarının çıxarılması ilə bağlı cədvəl verməli idi. Əgər vaxtında Ermənistanın siyasi-hərbi rəhbərliyi bu şərtləri qəbul etsəydi, döyüş meydanlarında minlərlə erməni əsgəri həlak olmazdı. İndi Ermənistanda bu məğlubiyyətə görə baş nazir N.Paşinyanı vaxtında düzgün qərarlar verməməkdə ittiham edirlər. Xüsusən müxalifət təmsilçiləri bildirirlər ki, Ermənistanın Azərbaycan qarşısında məğlubiyyətinin qaçılmaz olduğu bilinəndə baş nazir müharibənin dayandırılması üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin şərtlərini qəbul etməliydi.
İndi Dağlıq Qarabağ probleminin həlli ilə bağlı tamamilə yeni reallıq yaranıb. Ermənilərin Dağlıq Qarabağda respublika yaratmaq iddialarına tamamilə son qoyulub. İndi Ermənistan faşist Almaniyasının taleyini yaşayır. Artıq bütün şərtləri qalib Azərbaycan diktə edir.
Bu müharibədə Ermənistana elə bir siyasi, iqtisadi və həm də mənəvi zərbə vuruldu ki, işğalçı dövlət çətin bunun altından çıxsın. Hüquqi-siyasi zərbə ondan ibarətdir ki, bu məğlubiyyətlə Ermənistanın müasir tarixinin ən biabırçı səhifəsi yazıldı.
Dünya erməniliyi, erməni diasporu əsrlər boyu bütün dünyada "məzlum erməni xalqı" obrazını yaratmışdı. Əfsuslar olsun ki, bir çox hallarda onlar məqsədlərinə nail olmuş, ayrı-ayrı ölkələri öz çirkin niyyətlərinə inandıra bilmişdilər. Bu müharibə bütün dünyada ermənilərlə bağlı yaranmış stereotipləri demək olar ki, kökündən dəyişdi. Heç bir beynəlxalq təşkilat Ermənistanın müdafiəsinə qalxmadı. Azərbaycan isə BMT-nin Nizamnaməsinin 51-ci maddəsinə əsasən öz hüquqlarını müdafiə etdiyini ilk gündən bəyan etdi. BMT Nizamnaməsinin 51-ci maddəsində yazılır ki, bu nizamnamədə heç nə təcavüzə məruz qalmış dövlətin fərdi və ya kollektiv özünümüdafiə haqqını gerçəkləşdirməsini əngəlləmir. Eyni zamanda Fransa istisna olmaqla, dünyanın heç bir dövləti açıq şəkildə Ermənistanı müdafiə etmədi. Ermənistan siyasi baxımdan beynəlxalq ictimaiyyətdən dəstək almadı və bütün bunların fonunda beynəlxalq ictimaiyyət işğalçının məhz Ermənistan olduğunu gördü.
Dünyanı aldadan erməni yalanlarına başqa bir zərbəni Prezident İlham Əliyev öz müsahibələri ilə vurdu, müharibənin ilk günlərindən sonuna qədər tanınmış xarici KİV-ə verdiyi müsahibələrdə Dağlıq Qarabağ problemi ilə bağlı hüquqi məsələləri ən yüksək səviyyədə dünya ictimaiyyətinin diqqətinə çatdırdı. Dövlətimizin başçısı Dağlıq Qarabağın məhz Azərbaycan torpaqları olmasının hüquqi tərəflərini mükəmməl şəkildə izah etdi. Erməni lobbisinin tapşırıqları ilə suallar ünvanlayan bəzi xarici KİV təmsilçiləri cənab Prezidentin cavabları qarşısında mövzunu dəyişməyə məcbur oldular.
Müharibənin Ermənistana vurduğu iqtisadi zərbənin təsiri də ölçüyəgəlməzdir. Milyardlarla dollar ziyanın yerini doldurmağa bu vəziyyətdə onilliklər də bəs etməyəcək. Təbii ki, bu fonda sosial sferada Ermənistanda vəziyyət daha da kəskinləşəcək.
Azərbaycan və Rusiya prezidentlərinin, Ermənistanın baş nazirinin imzaladığı üçtərəfli bəyanatı beynəlxalq təşkilatların da bu razılaşmanı təqdir etmələri göstərdi ki, dünya ictimaiyyəti Ermənistanın kapitulyasiyasına tərəfdardır.
Hazırda qarşıda duran əsas vəzifələrdən biri işğal dövründə Ermənistanın Azərbaycana vurduğu zərərin hesablanması və işğalçı barədə beynəlxalq hüququn tələblərinə uyğun ölçü götürülməsidir. Ermənistanın təcavüzü nəticəsində Azərbaycanın işğal olunmuş ərazilərində törədilmiş dağıntılar 30 illik proses çərçivəsində ayrıca qiymətləndiriləcək. Əvvəllər bu məsələni qaldıran zaman həmin ərazilərə giriş imkanı olmayıb, real faktlar əsasında bunu ortaya qoymaq çətin idi. İndi isə həmin ərazilər işğaldan azad edilib.
Ordumuzun qələbə qazanacağına əmin olan Azərbaycan hökuməti hələ döyüşlər baş çatmadan işğaldan azad olunan torpaqlarda quruculuq fəaliyyətinə başladı. Bu fəaliyyətlərlə həm orduya logistik dəstək verildi, həm də gələcək üçün təməl qoyuldu.

Etibar Niftaliyev,
Azərbaycan Təhsil İşçiləri Azad Həmkarlar
İttifaqı Zərdab Rayon Komitəsinin sədri

24-12-2023, 18:04 | Qələbələr salnaməsi yazan Ali Baş Komandan

Sovet İttifaqının süqutundan sonra Ermənistanın başladığı genişmiqyaslı işğalçılıq müharibəsinin gedişində Azərbaycan ərazisinin 20 faizi, yəni Dağlıq Qarabağ bölgəsi və onun ətrafındakı 7 rayon - Laçın, Kəlbəcər, Ağdam, Füzuli, Cəbrayıl, Qubadlı, Zəngilan rayonları düşmən ölkənin silahlı qüvvələri tərəfindən işğal olundu, 20 mindən çox azərbaycanlı qətlə yetirildi. Ermənistandan və Azərbaycanın işğal edilən bölgəsindən 1 milyondan çox azərbaycanlı didərgin salındı. İşğalçılıq müharibəsinin gedişində azərbaycanlı əhaliyə qarşı bir sıra soyqırımı cinayətləri də törədildi.
Ümummilli liderimiz Heydər Əliyev 1993-cü ilin iyun ayında hakimiyyətə qayıtdıqdan sonra isə düşmənə müqavimət gücləndirildi. Ordu quruculuğu və silahlı qüvvələrimizin möhkəmləndirilməsi sahəsində görülən düşünülmüş tədbirlər işğalçının hərbi birləşmələrinə ağır zərbələr endirilməsini və yağı tapdağındakı bəzi ərazilərimizin, o cümlədən Füzuli rayonunun strateji əhəmiyyət daşıyan Horadiz qəsəbəsinin azad olunmasını şərtləndirdi. Belə bir şəraitdə, yəni Azərbaycanın əvvəlki gücsüz və taqətsiz ölkə olmadığını anlayan Ermənistan 1994-cü ilin mayında atəşkəs imzalamağa razılaşdı. Beləliklə, Ermənistan- Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin dinc yolla aradan qaldırılması üçün mötəbər beynəlxalq təşkilatların köməyi ilə aparılan danışıqlara əlverişli şərait yarandı. Həmçinin həmin qurumlar tərəfindən qəbul edilən sənədlər münaqişənin nizama salınmasının hüquqi bazasının ayrılmaz hissəsini təşkil etdi: BMT Təhlükəsizlik Şurasının 1993-cü ildə qəbul etdiyi 822, 853, 874 və 884 nömrəli qətnamələrdə, eləcə də BMT Baş Məclisinin 2008-ci ildə qəbul etdiyi 62/243 nömrəli qətnamədə Azərbaycanın suverenliyi, ərazi bütövlüyü və sərhədlərinin toxunulmazlığı birmənalı şəkildə təsdiqləndi və Ermənistan silahlı qüvvələrinin işğalı altındakı ərazilərimizdən dərhal və qeyd-şərtsiz çıxarılması tələb olundu. Avropa Parlamenti, Avropa Şurası Parlament Assambleyası, İslam Əməkdaşlığı Təşkilatı, Qoşulmama Hərəkatı, Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsi və digər mötəbər beynəlxalq qurumların ayrı-ayrı illərdə qəbul etdikləri sənədlərdə də düşmən ölkənin silahlı qüvvələrinin işğalda saxladığı bütün ərazilərdən çıxarılması tələb olundu, habelə torpaqlarından didərgin düşən insanların öz yurdlarına geri dönmələri hüququ bildirildi.
Münaqişənin nizama salınması üçün vasitəçilik səyləri göstərən ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədr ölkələrinin, yəni Amerika Birləşmiş Ştatları, Rusiya və Fransanın dövlət başçıları tərəfindən status-kvonun qəbuledilməzliyi diqqətə çatdırılmaqla bərabər, məsələnin tezliklə öz həllini tapması dəfələrlə bəyan edildi. Həmsədrlərin irəli sürdüyü və Azərbaycan tərəfindən qəbul olunan Madrid prinsipləri də münaqişənin nizama salınmasına yönəldildi. Ümumiyyətlə, uzun illər boyu aparılan danışıqlarda Azərbaycan tərəfi daim təmkinli davranaraq, sülh prosesinə sadiqlik göstərdi, işğalın aradan qaldırılmasına, ölkəmizin ərazi bütövlüyünün bərpasına, didərgin düşən soydaşlarımızın doğma yurdlarına qayıtmalarına hər hansı şəkildə kömək göstərə biləcək bütün təkliflərə anlayışla yanaşdı. Təəssüf ki, münaqişənin həlli istiqamətində göstərilən bütün beynəlxalq səylər Ermənistanın qeyri-konstruktiv və pozucu mövqeyi üzündən heç bir səmərə vermədi. İşğalçı dövlətin rəhbərliyinin cəzasız qalması, eyni zamanda, onun bölgədə sülh və sabitlik yaradılmasında marağı olmayan xarici qüvvələrin dəstəyindən yararlanması səbəbindən danışıqlar prosesi heç bir nəticə vermədi.
Ötən dövrdə Ermənistan ordusu atəşkəs rejimini dəfələrlə pozdu. Aprel və Tərtər döyüşlərində isə yeni ərazilər işğal etməyə cəhd göstərdi.
Bütün bunlarla yanaşı, Dağlıq Qarabağda yaradılan qondarma rejim başçısı Şuşada özünə "andiçmə" mərasimi keçirdi. Eyni zamanda, düşmən tərəfindən oyuncaq qurumun "parlamentinin" Şuşaya köçürülməsi, qanunsuz məskunlaşdırma siyasətinin genişləndirilməsi, danışıqların formatının dəyişdirilməsi iddiaları səsləndirildi, hətta danışıqları davam etdirmək üçün Azərbaycan qarşısında üzdəniraq şərtlər qoymaqdan belə çəkinilmədi.
Ermənistanın dövlət başçısının irəli sürdüyü "Qarabağ Ermənistandır və nöqtə", Ermənistan müdafiə nazirinin vurğuladığı "yeni ərazilər üçün yeni müharibə" iddiaları işğalçı ölkə rəhbərliyinin əsl niyyətlərini üzə çıxardı. Bu məsuliyyətsiz davranış və bəyanatlara beynəlxalq təşkilatlar, eləcə də düşməni sülhə sövq etməli olan Minsk qrupunun həmsədr ölkələri tərəfindən heç bir münasibət bildirilməməsi Ermənistanın canfəşanlığının artmasına, daha çox əl-qol açmasına gətirib çıxardı.
Ermənistan odusunun sentyabrın 27-də təxribat törədərək, ölkəmizə hücuma keçməsi, müxtəlif növ silahlardan, o cümlədən ağır artilleriyadan istifadə edərək yaşayış məntəqələrimizi və hərbi mövqelərimizi bir neçə istiqamətdən atəşə tutması Azərbaycanı əks-hücum əməliyyatlarına başlamağa məcbur etdi. Prezident, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu 44 gün davam edən müharibə gedişində möhtəşəm qələbələr qazanaraq, dünya hərb tarixinə yeni şanlı səhifələr yazdı. Beləliklə, Silahlı Qüvvələrimizin kompleks inkişafı və modernləşdirilməsi ilə bağlı son 17 ildə həyata keçirilən hərbi siyasətin səmərəliliyi döyüş meydanında təcəssümünü tapdı.
Sentyabrın 27-dən başlayan, 44 gün davam edən və Dağlıq Qarabağ da daxil olmaqla işğal altındakı ərazilərimzin qaytarılması ilə nəticələnən Vətən müharibəsi tariximizin ən parlaq səhifəsinə, Azərbaycan xalqının iftixar və qürur mənbəyinə çevrildi. Azərbaycan xalqı öz liderinin - müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin ətrafında sıx birləşərək bütün dünyaya öz gücünü, mətinliyini, mübarizliyini nümayiş etdirdi.
Prezident İlham Əliyev hərb meydanında müzəffər sərkərdə, diplomatik cəbhədə böyük strateq nümunəsi ortaya qoydu, informasiya müharibəsində Azərbaycanın haqq səsi oldu, cəsarətlə bütün təzyiqlərə sinə gərdi, öz xalqı ilə vəhdətdə olan lider kimi mübarizlik rəmzinə çevrildi.
Otuz il işğal altında olan əzəli torpaqlarımız - Cəbrayıl, Füzuli, Zəngilan, Qubadlı rayonları, Şuşa şəhəri, Hadrut qəsəbəsi, digər yaşayış məntəqələri, strateji yüksəkliklər işğaldan azad edildi. Hər bir kəndin, qəsəbənin, şəhərin azad olunması xalqımız tərəfindən el bayramı kimi, böyük sevinclə qarşılandı.
Azərbaycan əsgəri əsl qəhrəmanlıq, mərdlik, şücaət, rəşadət nümunəsinə çevrildi. Düşmənin 30 ildir qurduğu, milyonlarla vəsait sərf etdiyi nəhəng istehkamlar qısa müddətdə darmadağın edildi, ordumuzun tətbiq etdiyi müharibə strategiyası müasir dövr hərb tarixinə qabaqcıl nümunə kimi həkk olundu.
Ermənistan ordusu, ermənilərin özləri haqqında yaratdığı "məğlubedilməzlik" mifi pozuldu, düşmən ordunun yüzlərlə texnikası, minlərlə canlı qüvvəsi məhv edildi.
Noyabrın 8-də Şuşanın, 9-da 70-dən artıq kəndin, 1 qəsəbənin, 8 strateji yüksəkliyin alınması, bunun ardınca, noyabrın 10-da Ermənistanın ağ bayraq qaldırması, kapitulyasiya etməsi tariximizə zəfər həftəsi kimi həkk olundu.
Beləliklə, Azərbaycan, Rusiya prezidentləri və Ermənistanın baş naziri tərəfindən imzalanan birgə bəyanatla 30 ildən artıq davam edən münaqişəyə, Azərbaycan torpaqlarının işğalına son qoyuldu, Cənubi Qafqaz bölgəsinin gələcək inkişafına yönələn fəaliyyətin yeni formatı şərtləndirildi. Bəyanatın müddəalarına uyğun olaraq, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi zonasında atəşin və bütün hərbi əməliyyatların dayandırılması elan edildi. Bu il dekabrın 1-dək Kəlbəcər, Ağdam və Laçın rayonları mərhələ-mərhələ Azərbaycan Respublikasına qaytarılması qərara alındı. Dağlıq Qarabağda təmas xətti və Laçın dəhlizi boyu 5 il müddətinə Rusiya Federasiyasının sülhməramlı kontingenti yerləşdirildi.
Daxili məcburi köçkünlər və qaçqınların Dağlıq Qarabağın ərazisinə və ətraf rayonlara BMT-nin Qaçqınlar üzrə Ali Komissarlığı Ofisinin nəzarəti altında qayıtmaları, hərbi əsirlərin, girovların və digər saxlanılan şəxslərin, habelə cəsədlərin mübadiləsinin həyata keçirilməsi, bölgədə bütün iqtisadi və nəqliyyat əlaqələrinin bərpası nəzərdə tutuldu. Ermənistan tərəfindən vətəndaşların, nəqliyyat vasitələrinin və yüklərin hər iki istiqamətdə maneəsiz hərəkətinin təşkili məqsədi ilə Azərbaycanın qərb rayonları ilə Naxçıvan Muxtar Respublikası arasında nəqliyyat əlaqəsinin təhlükəsizliyinə zəmanət verildi. Tərəflərin razılığı əsasında Naxçıvan Muxtar Respublikası ilə Azərbaycanın qərb rayonlarını birləşdirən yeni nəqliyyat kommunikasiyalarının inşasının reallaşdırılması qərara alındı.
Azərbaycan Ordusunun işğalçı Ermənistan silahlı qüvvələrinə qarşı başladığı əks-hücum əməliyyatı ilə 44 gün ərzində 300-ə yaxın kənd, 5 şəhər, 4 qəsəbə, çoxsaylı strateji yüksəkliklər azad edildi. Bununla da ölkəmizin Böyük Qələbəsi reallaşdı. Bir sözlə, Azərbaycan həm döyüş meydanında, həm də danışıqlar masası arxasında istədiyini gerçəkləşdirdi. Bütün dünya xalqımızın tarixində əbədi qalacaq bu qələbə ilə Azərbaycanın gücünün-qüdrətinin şahidi oldu.
Azərbaycanın bu möhtəşəm uğuru 30 illik həsrətin sona çatması və uzun müddət işğal altında olan ərazilərimizdə tikinti-quruculuq, abadlıq işlərinə başlanılması deməkdir. Bu, həm də işğaldan azad olunan kənd, qəsəbə və şəhərlərimizdə torpaq, meşə, su, yeraltı sərvətlər və digər resursların Azərbaycanın iqtisadi dövriyyəsinə cəlb olunmasından xəbər verir.
Hazırda respublikamızda postkonflikt dövrünün hazırlığına başlanılır, "Böyük qayıdış"a uyğun olaraq kommunikasiyaların bərpası, iqtisadiyyatın qurulması, yaşayışın təmin edilməsi və həyatın canlandırılması planları hazırlanır. Postkonflikt dövründə Azərbaycanda sənaye, aqrar və xidmət sahələrinin inkişafının həm yeni resursların cəlb edilməsi, həm də səmərəliliyin artırılması hesabına reallaşdırılması nəzərdə tutulur.
Bütün bunlar qısa bir zamanda reallaşandan sonra ermənilər tərəfindən barbarcasına dağıdılan, viran edilən yaşayış məntəqələrimizə yeni bir həyat, yeni bir canlanma gələcək.

Alı Məmmədov,
Azərbaycan Təhsil İşçiləri Azad Həmkarlar İttifaqının Sabunçu Rayon Komitəsinin sədri .

24-12-2023, 17:30 | İlham Əliyevli Azərbaycan yeni quruculuq mərhələsinə daxil olur

Azərbaycan Ordusunun işğalçı Ermənistan silahlı qüvvələrinə qarşı başladığı əks-hücum əməliyyatı ilə 44 gün ərzində 300-ə yaxın kənd, 5 şəhər, 4 qəsəbə, çoxsaylı strateji yüksəkliklər azad edildi. Bununla da ölkəmizin Böyük Qələbəsi reallaşdı. Bir sözlə, Azərbaycan həm döyüş meydanında, həm də danışıqlar masası arxasında istədiyini gerçəkləşdirdi. Bütün dünya xalqımızın tarixində əbədi qalacaq bu qələbə ilə Azərbaycanın gücünün-qüdrətinin şahidi oldu.
Azərbaycanın bu möhtəşəm uğuru 30 illik həsrətin sona çatması və uzun müddət işğal altında olan ərazilərimizdə tikinti-quruculuq, abadlıq işlərinə başlanılması deməkdir. Bu, həm də işğaldan azad olunan kənd, qəsəbə və şəhərlərimizdə torpaq, meşə, su, yeraltı sərvətlər və digər resursların Azərbaycanın iqtisadi dövriyyəsinə cəlb olunmasından xəbər verir.
Hazırda respublikamızda postkonflikt dövrünün hazırlığına başlanılır, "Böyük qayıdış"a uyğun olaraq kommunikasiyaların bərpası, iqtisadiyyatın qurulması, yaşayışın təmin edilməsi və həyatın canlandırılması planları hazırlanır. Postkonflikt dövründə Azərbaycanda sənaye, aqrar və xidmət sahələrinin inkişafının həm yeni resursların cəlb edilməsi, həm də səmərəliliyin artırılması hesabına reallaşdırılması nəzərdə tutulur.
Bütün bunlar qısa bir zamanda reallaşandan sonra ermənilər tərəfindən barbarcasına dağıdılan, viran edilən yaşayış məntəqələrimizə yeni bir həyat, yeni bir canlanma gələcək.
Prezident, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyev bildirib ki, düşmənin dağıtdığı bütün evlərin hamısı dövlət hesabına yenidən tikiləcək, zərər görən bütün binalar bərpa ediləcək. Vətəndaşlarımızın itirilən mülkiyyəti bərpa olunacaq: "Mən söz verirəm ki, onlar üçün tikiləcək evlər əvvəlki evlərdən daha yaxşı olacaq, daha keyfiyyətli olacaq, daha geniş olacaq. Biz bunu edəcəyik. Bizim üçün xalqımızın rifahı, təhlükəsizliyi birinci məsələdir. Ancaq bu dövr ərzində mənim üçün ondan da vacib məsələ torpaqlarımızın qaytarılması idi, ərazi bütövlüyümüzün bərpası idi, bayrağımızın Şuşada ucaldılması idi, işğal altında olan bütün başqa torpaqlarda bayrağımızın qaldırılması idi. Buna nail olduq".

Niyazi Nəcəfov,
Azərbaycan Təhsil İşçiləri Azad Həmkarlar
İttifaqı Şirvan Şəhər Komitəsinin sədri